Deadline inschrijven studie 2026: tot deze datum kun je je aanmelden (en wat doe je daarna)

Ben je van plan om na je middelbare school in 2026 te starten aan het hbo of de universiteit? Of wil je doorstuderen met een vervolgopleiding? Dan is het cruciaal dat je je op tijd inschrijft voor de studie die je wilt volgen. Universiteiten en hogescholen hanteren strikte deadlines voor inschrijving. In deze blog zetten we alle inschrijfdeadlines voor 2026 op een rij en leggen we uit wat je vóór en ná die deadline moet doen.

Waarom is de inschrijvingsdeadline voor je studie belangrijk?

Voordat je kunt beginnen met het verzamelen van studiepunten in het hbo en wo moet je officieel aangemeld zijn als student. Zit je nog op de middelbare school, dan ben je ongetwijfeld druk bezig met je eindexamens om door te stromen naar het hoger onderwijs. Misschien zit je al op een opleiding maar twijfel je en wil je switchen van studie. In beide gevallen geldt: zorg dat je de inschrijfdeadline haalt.

Na die datum kan een instelling je aanmelding weigeren, dus op tijd aanmelden voorkomt teleurstellingen. Onderwijsinstellingen hebben die vroege deadline nodig om je aanmelding te beoordelen en eventuele toelatingstests of matchingsprocedures uit te voeren. Dus: de deadline is er om zowel jou als de opleiding voldoende voorbereidingstijd te geven.

Deadline inschrijven studie hbo en deadline inschrijven studie universiteit: noteer deze datum in je agenda

Markeer 1 mei 2026 in je agenda. Dit is de algemene uiterste aanmelddatum voor de meeste hbo- en wo-bacheloropleidingen. Als jij je uiterlijk 1 mei aanmeldt via Studielink, heb je in principe toelatingsrecht tot de studie (mits je natuurlijk aan de vooropleidingseisen voldoet). Opleidingen mogen hier normaal geen uitzonderingen op maken, dus regel je inschrijving tijdig.

→ Deadlines in het kort: 

• 1 mei 2026: Uiterste inschrijfdatum voor de meeste studies. Aanmelding vóór deze datum geeft recht op toelating en een studiekeuzecheck. 

• 15 januari 2026: Vervroegde deadline voor numerus fixus-opleidingen. Dit geldt voor opleidingen met een beperkt aantal plekken (zoals geneeskunde, tandheelkunde, etc.). Meld je hiervoor dus vóór 15 januari aan.

Numerus fixus uitzondering: 

Let op dat voor fixusopleidingen (met selectie of loting) de deadline dus al op 15 januari 2026 om 23:59 uur ligt. Je mag je per studiejaar voor maximaal 2 fixusstudies inschrijven (met aanvullende beperking van 1 per onderwijsinstelling voor sommige studies, bijvoorbeeld geneeskunde). Voor deze opleidingen gelden de reguliere 1 mei-deadline en de studiekeuzecheck niet. Zorg daarom dat je rond de jaarwisseling al bezig bent met eventuele selectieprocedures.

Goed voorbereid richting de studie-inschrijfdeadline 1 mei 2026

Een goede voorbereiding is het halve werk. Voordat de deadline inschrijven studie 2026 eraan komt, is het slim om open dagen van hogescholen en universiteiten te bezoeken. Zo krijg je een beeld van verschillende opleidingen en kun je een weloverwogen keuze maken. Noteer de vragen die je hebt en stel ze tijdens deze voorlichtingsdagen, zodat je later niet voor verrassingen komt te staan. Veel hoge scholen en universiteiten bieden in het voorjaar van 2025 weer meeloopdagen, proefstuderen of online Q&A’s aan. Maak hier gebruik van om zeker te zijn van je keuze. 

Ook praktisch voorbereiden is belangrijk. Zorg dat je op tijd een DigiD aanvraagt als je die nog niet hebt, want die heb je nodig voor Studielink. De aanvraag daarvan duurt pakweg vijf werkdagen. 

Zet daarnaast alle deadlines in een overzicht, inclusief eventuele aanvullende deadlines van de instelling zelf, want sommige opleidingen hanteren een eigen vroegere deadline voor bijvoorbeeld de matchingsdag. Begin dus op tijd met alles op een rij zetten.

Hoe werkt het inschrijven voor een studie?

Het aanmeldproces voor een studie verloopt in Nederland centraal via Studielink. Hier maak je een account aan en dien je je inschrijfverzoek in voor de opleiding(en) van je keuze. Na aanmelding ontvang je meestal per e-mail een bevestiging van je verzoek tot inschrijving. Controleer die bevestigingsmail goed; dit is het bewijs dat je je vóór de deadline hebt aangemeld. Houd er rekening mee dat je inschrijving dan nog niet volledig is: de onderwijsinstelling moet je aanmelding nog formeel verwerken en goedkeuren. Dit kan enige tijd duren, afhankelijk van bijvoorbeeld aanvullende toelatingseisen of dat je je diploma nog moet behalen. 

Jezelf voor meerdere studies aanmelden in 2026? 

Twijfel je nog tussen studies? Goed nieuws: je kunt je via Studielink voor meerdere opleidingen tegelijkertijd aanmelden. Maximaal vier inschrijvingen tegelijk is toegestaan, waarvan er hoogstens twee numerus fixus mogen zijn. Dit geeft je wat speelruimte. Belangrijk is wel dat je uiteindelijk vóór de start van het studiejaar een keuze maakt en de overige inschrijvingen annuleert. Je bent dus niet meteen definitief vastgelegd als je je aanmeldt; pas na de definitieve inschrijving bij de opleiding én betaling van collegegeld leg je je keuze vast.

→ Tip: Twijfel je tussen twee of meer studies, dan kun je je voor al die opleidingen aanmelden vóór 1 mei om je opties open te houden. Heb je je vóór 1 mei aangemeld óf meegedaan aan een selectie, dan mag je namelijk tot 1 september 2026 nog wisselen van studie zonder je toelatingsrecht te verliezen. De nieuwe opleiding kan wel verlangen dat je alsnog een late studiekeuzecheck doet, maar ze mogen je in principe niet weigeren als je tijdig ergens bent aangemeld. Deze flexibiliteit geeft je de zomerperiode om definitief te beslissen welke studie je daadwerkelijk gaat volgen.

Na je aanmelding: is de studiekeuzecheck verplicht? 

Heb je de deadline gehaald? Gefeliciteerd! Maar wat gebeurt er na je aanmelding? Veel onderwijsinstellingen bieden – en in veel gevallen verplichten!  – een studiekeuzecheck (matching) voor nieuwe studenten. Meld jij je uiterlijk op 1 mei 2026 aan, dan heb je recht op zo’n studiekeuzecheck bij opleidingen zonder selectie. Dit is een soort intake om te kijken of de opleiding echt bij je past. 

In de praktijk is dit meestal een digitale vragenlijst, soms gevolgd door een (online) gesprek of een meeloopdag. Steeds meer hogescholen en universiteiten stellen deelname verplicht als onderdeel van de inschrijving. Zie het niet als een test die je moet “halen”, maar als een kans om te bevestigen dat je de juiste keuze hebt gemaakt; en om eventueel nog te switchen vóór 1 september als je toch twijfelt

→ Belangrijk daarbij: als jij je tijdig hebt aangemeld, is het advies uit de studiekeuzecheck niet bindend. Je mag zelfs na een negatief studieadvies uit de matching nog steeds starten aan de opleiding, zolang je voldoet aan de formele toelatingseisen. De check is vooral bedoeld om jou te helpen. Meld je je echter pas na 1 mei aan, dan verliest je dit recht: de instelling mag dan de studiekeuzecheck wel verplicht én bindend maken als voorwaarde om je alsnog toe te laten. Dit betekent dat laatkomers soms extra strenge eisen krijgen of op een wachtlijst komen. Dit verschilt per instelling en opleiding. Kortom, nog een reden om vóór 1 mei alles geregeld te hebben.

Kun je je nog inschrijven na 1 mei 2026?

Stel, je bent te laat en hebt de inschrijfdeadline van 1 mei gemist. Wat nu? In principe mag een hogeschool of universiteit je aanmelding dan weigeren als je nog niet eerder ergens was aangemeld. Sommige instellingen hanteren een zogeheten hardheidsclausule: bij zeer bijzondere omstandigheden willen ze soms een uitzondering maken. Dit is echter geen recht waarop je kunt rekenen, maar meer geluk hebben. 

→ Wees in zo’n geval proactief: neem direct contact op met de opleiding en leg uit waarom je te laat bent. Onderbouw dit met bewijs (bijvoorbeeld medische redenen of familieomstandigheden). Uiteindelijk beslist je hogeschool of universiteit of ze je nog toelaten na 1 mei. Realistisch gezien zijn opleidingen na de deadline veel strenger, zeker bij populaire studies of als je nog helemaal niet ingeschreven stond.

Heb je de deadline gemist én eerder al een negatief bindend studieadvies (BSA) gekregen in een studie? Dan wordt het extra lastig om elders alsnog per september te starten. Scholen zien een negatief BSA als teken dat de vorige studie niet lag, en na 1 mei hoeven ze je niet te accepteren. Probeer in dit geval advies in te winnen (bijvoorbeeld bij een studentendecaan of juridisch adviseur) over jouw opties. In sommige gevallen kun je beter een februari-instroom overwegen of een jaartje iets anders plannen als overbrugging.

Lees hier wat je kunt doen om alsnog je studie voort te zetten na een negatief BSA bij een andere universiteit.

Februari-instroom: wat is dat? 

Overigens bieden sommige opleidingen een instroommoment in februari 2026 (tussentijdse start). Hiervoor bestaat geen landelijke deadline; instellingen bepalen dit zelf. Check bij de betreffende opleiding wat de aanmeldingseisen en termijnen zijn als je liever per februari begint.

Uitschrijven voor 1 februari: waarom zou je dat doen? 

Start je toch aan een opleiding en voel je vóór 1 februari van het eerste jaar al aankomen dat het niks wordt (bijvoorbeeld omdat je weinig studiepunten haalt)? In dat geval kun je je vóór 1 februari weer uitschrijven om een negatief bindend studieadvies te voorkomen. Doe je dat, dan krijg je in dat jaar geen BSA en kun je je het jaar erop opnieuw inschrijven voor dezelfde of een andere studie. Dit is een belangrijke escape als je merkt dat je echt de verkeerde keuze hebt gemaakt. Je krijgt dan als het ware een herkansing zonder meteen vast te lopen op een negatief advies.

Zie ook: Negatief BSA bij HvA, UvA en VU: zo werkt uitstel en bezwaar van bindend studieadvies

Studiekeuzecheck: is deze studie echt iets voor jou?

Als jij de inschrijfdeadline haalt, heb je dus recht op die studiekeuzecheck. In 2026 is dit bij de meeste hogescholen en universiteiten een standaard onderdeel van de toelatingsprocedure. Vaak is het een digitale vragenlijst en eventueel een aanvullend adviesgesprek of proefstudeerdag. Schrik niet als deelname verplicht blijkt. Veel hoge scholen en universiteiten willen hiermee actief helpen bij de juiste student op de juiste plek.

Zolang jij serieus deelneemt, is er meestal geen gevaar dat je niet mag beginnen. Zie het als een hulpmiddel voor jezelf. Mocht uit de check komen dat de studie toch niet bij je past, dan kun je nog vóór de start switchen naar iets anders. Zónder studievertraging op te lopen. Die mogelijkheid heb je altijd tot 1 september als je je tijdig had aangemeld.

→ Wist je dit? Studenten die zich voor 1 mei aanmelden behouden toelatingsrecht als ze nog van studie wisselen. Doe je na de studiekeuzecheck een andere studie, dan mag de nieuwe opleiding matching eisen, maar ze kunnen je niet weigeren op basis van die late overstap. Andersom, meld je je pas ná 1 mei voor het eerst aan, dan kán een opleiding je weigeren of extra voorwaarden stellen.

ChatGPT als studiekeuzebegeleider?

Met de naderende aanmelddeadline kan de keuzestress flink oplopen. Twijfel je nog tussen opleidingen, dan is het begrijpelijk dat je alle hulp aanpakt die je kunt krijgen. Heb je al overwogen om een AI-tool zoals ChatGPT te raadplegen? Zo’n geavanceerde tekstgenerator kan je helpen om informatie over studies op een rijtje te zetten of nieuwe inzichten te geven. Je zou bijvoorbeeld kunnen vragen: 

• “Noem de belangrijkste verschillen tussen studie A en studie B,” 

of 

• “Welke carrièremogelijkheden horen bij studie X?”

ChatGPT kan dan in begrijpelijke taal samenvatten wat er bekend is. Dit kan best nuttig zijn als aanvulling op voorlichtingsbrochures.

Houd wel in gedachten dat de uiteindelijke keuze iets persoonlijks blijft. Gebruik AI-hulpmiddelen dus naast de officiële bronnen en je eigen gevoel. Een chatbot kent jouw interesses en motivatie niet echt, die inschatting moet je zelf maken. Maar als ondersteuning bij de feiten (bijvoorbeeld toelatingseisen, vakkenpakketten, ervaringen van studenten) kan het verrassend handig zijn. Combineer de inzichten die je opdoet met wat je op open dagen hebt ervaren en gesprekken met bijvoorbeeld decanen, om zo tot de beste studiekeuze te komen vóór de inschrijfdeadline in 2026.

Denk ook aan de financiële kant van studeren

Naast het tijdig aanmelden voor je studie, is het verstandig om vooruit te kijken naar de financiën rondom je studentenleven. Studeren brengt kosten met zich mee: collegegeld, boeken, mogelijk een laptop, en misschien kamerhuur als je op jezelf gaat. Gelukkig zijn er verschillende vormen van ondersteuning.

Sinds studiejaar 2023-2024 is de basisbeurs voor studenten weer terug van weggeweest, wat betekent dat je maandelijks een bedrag krijgt (afhankelijk van thuiswonend/uitwonend) dat een gift wordt als je binnen 10 jaar je diploma haalt. Daarnaast kun je bij DUO een aanvullende beurs krijgen als je ouders een lager inkomen hebben, en is er de mogelijkheid om geld te lenen en een studentenreisproduct te ontvangen.

→ Tip: Verdiep je ruim vóór de start van je studie in de voorzieningen van DUO. Op duo.nl vind je duidelijke informatie over studiefinanciering, leningen en de voorwaarden. Ook kun je met de rekenhulp van DUO een inschatting maken van je inkomsten en uitgaven als student. Zo voorkom je dat je halverwege het jaar financiële verrassingen tegenkomt. Het zou zonde zijn als geldproblemen je studievoortgang belemmeren. Neem desnoods contact op met een studentendecaan voor advies over budgetteren of financiële ondersteuning vanuit fondsen.

Wat kan De Studentenadvocaat voor jou betekenen tijdens je studie?

Zodra je de inschrijfdeadline hebt gehaald en aan je studie begint, kan het studentenleven alsnog onverwachte juridische uitdagingen met zich meebrengen. Denk bijvoorbeeld aan problemen als een negatief bindend studieadvies, beschuldigingen van fraude of plagiaat, of geschillen over examens. De Studentenadvocaat staat voor je klaar in al dit soort situaties. Wij zorgen ervoor dat jij als student juridisch sterk in je schoenen staat.

Het mooie is: de Nederlandse overheid vindt dat iedereen recht heeft op juridische bijstand, ook studenten. Daarom vergoedt de Raad voor Rechtsbijstand de kosten voor een advocaat als je zelf niet genoeg financiële middelen hebt. Dit heet Pro Deo en betekent dat onze diensten voor studenten vrijwel gratis zijn. In sommige gevallen betaal je een kleine eigen bijdrage, afhankelijk van je draagkracht. Wanneer wij jouw zaak oppakken, kijken we meteen of zo’n eigen bijdrage van toepassing is of dat alles volledig vergoed wordt. Vaak komt het erop neer dat we je kunnen helpen zonder dat het je iets kost. Dat is ideaal voor studenten met een smalle beurs.

Stuur ons vandaag nog een bericht! 

Heb jij dus een negatief BSA gekregen waar je het niet mee eens bent? Of word je bijvoorbeeld beschuldigd van fraude of plagiaat en dreig je studievertraging op te lopen? Neem dan snel contact op met De Studentenadvocaat. Wij hebben gespecialiseerde kennis van het onderwijsrecht en kunnen namens jou in beroep gaan, bijvoorbeeld bij het College van Beroep voor de Examens. Ook als je vragen hebt over je rechten rond toelating of uitschrijving, kun je bij ons terecht.

Stuur ons vandaag nog een bericht, gewoon in je eigen woorden, en wij kijken direct hoe we je kunnen helpen. Zo kun jij je focussen op je studie, terwijl wij jouw belangen behartigen.